Nie umiera ten kto trwa w pamięci żywych

 

Cmentarz to miejsce, które wszyscy odwiedzamy. To miejsce, które skłania do wielkiej refleksji i zadumy dotyczącej wartości i sensu życia. Cmentarne groby każą nam wspominać naszych zmarłych rodziców, dziadków, rodzeństwo, nauczycieli i kapłanów, bliskich i znajomych.

 

cm_01Powstanie cmentarza parafialnego w Niedzieliskach wiąże się z początkami parafii. Już 30 VII 1941 r. Komitet Kościoła w imieniu Gromady Niedzieliska w piśmie do Kurii Diecezjalnej w Tarnowie z prośbą o utworzenie parafii zaznaczył, że wieś posiada miejsce przygotowane na przyszły cmentarz. 5 X 1941 - Bp Edward Komar tworzy rektorat w Niedzieliskach, uzależniony od parafii Szczurowa. Pierwszym duszpasterzem jako rektor parafii, zostaje ks. Józef Barszcz, dotychczasowy wicerektor Seminarium Duchownego w Tarnowie. Już w tym samym miesiącu rozpoczęły się starania o założenie cmentarza parafialnego. 18 XI 1941 r. ks. Barszcz wystosował pismo do Kurii Diecezjalnej w Tarnowie odnośnie pozwolenia na cmentarz zaznaczając, że Gromada Niedzieliska oddaje na ten cel 1 mórg pola, 150 metrów od kościoła. Zezwolenie na założenie cmentarza udzieliły niemieckie władze okupacyjne(starostwo w Brzesku) 18 marca 1942 r. Do poświęcenia cmentarza został wyznaczony ks. Jan Łętek, proboszcz z Mikluszowic i dziekan dekanatu Uście Solne, który delegował do poświęcenia ks. Ludwika Witkiewicza, proboszcza ze Szczurowej. Poświęcenie nastąpiło 1 VI 1942 r.

Ponieważ teren cmentarza był podmokły nawieziono około 1 m piasku aby teren cmentarza podnieść. Cmentarz był ogrodzony drewnianym płotem. Pierwsi pochowani parafianie to: Jan Ozorka, Józef Klich, Marianna Strączek, Błażej Czesak, Wiktoria Czachor, Stanisława Gut. W 1942 r. pochowano 23 osoby, w następnym roku 19 osób.

 

W roku 1967 cmentarz parafialny powiększono. Z funduszów Klubu Niedzieliska w Chicago cmentarz został ogrodzony siatką, a z frontu metalowym parkanem. Przy wejściu na cmentarz umieszczono napis: ”Fundatorzy Klubu Wioski Niedzieliska w Chicago USA”. W 2004 r. odnowiono część ogrodzenia i rozpoczęto układanie chodników z kostki brukowej. Odnowiono również krzyż znajdujący się na cmentarzu. Dokonano również niwelacji ccm_03zęści cmentarza, nawieziono ponad 2000 kubików ziemi na nie zasypaną część cmentarza. Posadzono ozdobne krzewy. W 2006 r. została wykonana tablica ku czci poległych i pomordowanych mieszkańców Niedzielisk w czasie I i II wojny światowej i w czasie wojny w latach 1918 - 1920 r., która została umieszczona na podwyższeniu przed krzyżem. 8 VII tego roku została odprawiona Msza św. na cmentarzu, ks. Ryszard Sorota poświęcił odnowiony krzyż znajdujący się na cmentarzu oraz wspomnianą tablice, którą ufundował i wykonał pan Władysław Wojnicki.

 

Na tablicy umieszczono nazwiska: Franciszek Bieżychudek, Jan Budek, Stanisław Budek, Bylica Antoni, Józef  Daniel, Stanisław Daniel, Antoni Gałek, Głąb Piotr, Stanisław Gut, Andrzej Hujar, Paweł Kania, Franciszek Klich, Jan Klich, Józef Klich, Franciszek Kopacz, Błażej Mundała, Jan Mundała, Sebastian Pacyna, Jan Seremak, Stanisław Seremak, Tomasz Seremak, Błażej Skura, Wiktor Strączek, Wojciech Strączek, Franciszek Wilk, Piotr Wilk, Jan Wilk, Paweł Wojcieszek, Jan Zachara, Jan Zając, Bartłomiej Czesak, Józef Dzień, Piotr Gnatek, Tomasz Żelazo, major Józef Kiczka.

Na cmentarzu znajduje się kilkaset grobów, są to głównie parafianie z Niedzielisk. Na cmentarzu znajduje się min. grób Władysława Roczniaka, przez 40 lat pełniącego funkcję Kierownika Szkoły Podstawowej w Niedzieliskach (zmarł 2 XI 1973 r.) oraz jego żony Sylwestry(zmarła 1 II 1995 r.), nauczycielki w tej Szkole. Na cmentarzu pochowany jest również ks. Józef Czachor, rodak z Niedzielisk, wyświęcony na kapłana w maju 1953 r. ( zmarł 16 VII 1967 r.).

 

cm_04Uroczystościom pogrzebowym 19 VII tego roku przewodniczył Bp Ordynariusz Jerzy Ablewicz.

 

Na cmentarzu spoczywają również proboszczowie parafii Niedzieliska.

 

Ks. kan. Władysław Kułakowski, rektor parafii, później proboszcz, ur. 24 VI 1876 r., święcenia kapłańskie przyjął w 1903 r. Jako kapłan diecezji lwowskiej, były pro­boszcz parafii Batiatycze, kapłan wygnaniec z archidiecezji lwowskiej, był organizatorem wspólnoty parafialnej w Niedzieliskach. W czasie jego duszpasterzowania 3 grudnia 1951 r. Ks. Bp Jan Stepa, Ordyna­riusz Tarnowski erygował w Niedzieliskach samodzielną parafię. Zmarł 14 VI 1955 r. Uroczystościom pogrzebowym 18 VI tego roku przewodniczył ks. Jan Łętek, dziekan dekanatu Uście Solne, proboszcz z Mikluszowic.

Ks. kan. Stanisław Augustyn, ur. 24 X 1918 r. Święcenia kapłańskie przyjął w 1944 r. z rąk metropolity krakowskiego kardynała A. S. Sapiehy.  Proboszcz parafii Niedzieliska w latach 1955 – 1980. Chociaż chorobliwy, pod koniec życia podjął się rozbudowy kościoła. Zmarł 20 VII 1980 r. Uroczystościom pogrzebowym 23 VI tego roku przewodniczył ks. Bp Piotr Bednarczyk.

 

W 2010 r. na cmentarzu został pochowany, zmarły nagle 26 V Franciszek Hachaj, długoletni organista w parafii Niedzieliska.

 

cm_05W sierpniu 2009 r. został odnowiony grobowiec ks. Stanisława Augustyna. Grobowiec został właściwie wykonany na nowo i powiększony. Znalazło się w nim również miejsce dla ks. Władysława Kułakowskiego, pierwszego proboszcza naszej parafii w latach 1947-1955. Dotychczas ks. Kułakowski spoczywał w osobnym grobowcu. Oba grobowce wymagały już  poprawy gdyż ząb czasu w znacznym stopniu je zniszczył. Jest to grobowiec kapłański na naszym cmentarzu (w tym grobowcu kapłańskim są jeszcze dwa miejsca). Na granitowym grobowcu jest napis z listu do Hebrajczyków – „Ty jesteś kapłanem na wieki” oraz księga Pisma św. z wygrawerowanym symbolem kielicha i Hostii oraz słowami Jezusa „To czyńcie na moją pamiątkę”. Ta symbolika ma przypominać o ich kapłańskiej posłudze głoszenia Słowa Bożego i celebrowania Eucharystii, którą sprawowali w naszej parafii. Grobowiec wykonał Zakład Betoniarsko-Kamieniarski pana Władysława Wojnickiego z Zaborowa. Prace przy nowym grobowcu sfinansowała Wspólnota Leśno – Gruntowa Niedzieliska. Został również odnowiony grobowiec Heleny Kułakowskiej (1868 – 1957), emerytowanej nauczycielki, siostry ks. kanonika Władysława Kułakowskiego, organistki w naszej parafii. Oba nowe grobowce zostały poświęcone 3 XI 2009 r. przez ks. Józefa Masłonia.

 

cm_06W październiku 2009 r. przebudowano i w praktyce wykonano nowe ogrodzenie od strony frontowej (strona zachodnia cmentarza) oraz odnowiono ogrodzenie od strony południowej. Została założona nowa brama wejściowa na cmentarz. Prace murarskie wykonywał pan Świątek Stanisław z Rajska, natomiast elementy metalowe ogrodzenia oraz bramę wykonał „Usługowy Zakład Ślusarski” pana Marcina Swornowskiego z Zakręcia. Elementy elewacyjne zakupiono w zakładzie betoniarskim „Art.-Bet” Juliana Szwalca z Łegu Tarnowskiego. Całość prac sfinansowała Wspólnota Leśno Gruntowa Niedzieliska. Przy wejściu na cmentarz umieszczono napis: ”Fundatorem ogrodzenia cmentarza był Klub Niedzieliska w Chicago USA w 1968 r.

Przebudowane przez Wspólnotę Parafialną Niedzieliska w 2009 r.

 

Opr.MJ